top of page
Search

O1B4F5. JOERNAAL-MY ONGELUKSKIND 2001

  • henniej42
  • May 19
  • 22 min read

OOMBLIKKE IN ONS LEWE-1 2026-05-17

 

O1B4F5. JOERNAAL-MY ONGELUKSKIND 2001

 

 

Hierdie is ’n besonder ryk, diep en persoonlike refleksie. Dit vang ’n lewenslange reis vas - van die vrese van ’n jong student in 1961 tot die ryp, genadige wysheid van iemand wat vrede gemaak het met sy eie storms en sy eie unieke verhouding met God.

 

Die teks weef pragtig saam hoe jou eie lewenservarings ooreenstem met die teologie van prof. "Pienk" Piet du Plessis en die diep vertroostende perspektiewe van rabbi Harold Kushner.

 

Hier is ’n samevatting en refleksie oor die kerntemas wat uit jou joernaal na vore kom:

1. Die Vertrekpunt: "Dit Glo Ek" teenoor Tradisionele Dogma

Jou joernaal weerspieël ’n belangrike skuif van belydenis-godsdiens (waar reëls en groepsdruk die pas aangee) na persoonlike spiritualiteit (waar innerlike eerlikheid en vryheid voorop staan).

 

· Die New Age-gesprek (2001): Jou vrees vir kritiek van mense soos Chris en Joanie wys hoe diep die letsels van godsdienstige oordeel kan sit. Die "oop en lewendige gesprek" wat jy gevind het, was ’n vrymaking - dit het gewys dat daar ruimte is vir jou "liberale denke" en jou fokus op die interkonneksie van alles.

 

· Die Bybel as Pitkos: Jou herinnering aan prof. Piet du Plessis se woorde - "Die Bybel is nie Gods Woord nie, maar dit is wel daarin te vinde" - het vir jou ’n groot bevryding gebring. Dit het jou toegelaat om die Skrif te benader nie as ’n rigiede wetboek waar elke historiese herhaling as letterlik Gods Woord beskou moet word nie, maar as ’n bron van karakterbouende waarhede (liefde, deernis, empatie, moed, eerlikheid, en vele ander).

2. Die Letsels van die Verlede en Christiaan se Bekering

Die kontras tussen jou eie ervaring en dié van jou seun, Christiaan (2004), is baie opmerklik:

· Christiaan se ywer: Sy radikale bekering en ysige doop in Bainskloof bring "borrelende" energie wat amper die mense rondom hom (veral vir jou) wil dwing om dieselfde te ervaar.

 

· Jou eie trauma: Jy onthou die angs en depressie van jou eie studentedae by die Youth for Christ-kampe. Die geweldige druk om "vorentoe te kom" en die vrees dat jy "nikswerd" is, het jou amper oor ’n afgrond gedryf. Jy moes vlug om jou eie geestesgesondheid te beskerm. Dit verklaar waarom jy so sterk voel dat godsdiens nooit op ander afgeforseer moet word nie.

 

3. Harold Kushner: Waarom slegte dinge met goeie mense gebeur

Die uittreksels uit Kushner se boek vorm die filosofiese anker van jou joernaal. Kushner help jou om die drie onversoenbare stellinge op te los: (A) God is almagtig

(B) God is regverdig

(C) Job is ‘n goeie mens

 

Kushner - en jy - kies om stelling A, dat God almagtig is, te laat vaar. Die slotsom van hierdie denke is radikaal maar intens bevrydend:

· Die Wêreld werk volgens Natuurwette, nie Gunste nie

"Laws of nature do not make exceptions for nice people. A bullet has no conscience..."

God manipuleer nie die windrigting, die remme van ’n kar, of selle wat kankeragtig raak om mense te straf of te toets nie. Chaos en ewekansigheid (randomness) bestaan nog in die skepping. Dit is nie God se wil dat ’n kind verdrink of ’n goeie mens siek word nie; God treur saam met ons.

· Menslike Vryheid het ’n Prys

God kan nie die hand van die moordenaar of die wreedheid in Auschwitz stop sonder om die vrye wil wat ons mens maak, te vernietig nie. Slegte dinge gebeur dikwels omdat mense kies om kwaad te doen.

· Die Skuif in Gebed

Jy identifiseer sterk met Jakob se tweede gebed in Genesis 32. Ons moenie bid vir onderhandelinge of om God te "koop" vir veiligheid nie. Gebed gaan nie oor die verandering van die natuurwette nie, maar oor die vra vir krag, moed en deernis om die onvermydelike storms van die lewe te deurstaan. God help ons nie deur die probleem weg te neem nie, maar deur vir ons die innerlike reserwes (en ’n omgee-gemeenskap) te gee om aan te gaan.

· Die Spieël van die Siel

Jou eie woorde som dit dalk die beste op:

"Is hierdie soeke na onsself nie die soeke na God nie? As die wêreld binne ons koppe is, dan is God binne ons hart en ons gebeente." Deur op te hou stoei met "’n kop vol gedagtes wat ons van oral af optel" en die "genadelose soeklig" op jouself te plaas, het jy verby die uiterlike voorkoms beweeg na die egtheid van die siel. Jy het vrede gemaak met ’n God wat nie ’n kosmiese weerman of ’n kwaai polisieman is nie, maar die Bron van liefde, krag, empatie en deernis binne-in jou.

 

 

INLEIDING: DIE GROOT SKUIF – VAN REËLS NA RUIMTE

As mens jonk is, dink jy dikwels aan geloof as ’n padkaart met duidelike rigtingwysers, rigiede reëls en onwrikbare dogmas. Jy glo omdat jy in pas wil wees, of dalk omdat die vrees vir oordeel jou dryf. Maar die lewe het ’n manier om selfs die stewigste padkaarte op te skeur. Wanneer die storms kom - die onvermydelike storms van verlies, chaos en menslike broosheid - besef jy dat tradisionele antwoorde soms te min kos gee vir ’n honger siel.

 

Hierdie joernaalinskrywing weerspieël die lewenslange reis van jou eie gees. Dit neem ’n aanloop by die angs en depressie van jou studentedae in 1961, toe godsdiens swaar gelaai was met skuldgevoelens en die druk om te bekeer, en loop uit by die ryp, genadige vryheid van jou latere jare. Dit is ’n reis waarin die teologie van prof. "Pienk" Piet du Plessis en die diep, menslike insigte van rabbi Harold Kushner jou gehelp het om jou eie storms te verstaan. Dit is nie ’n wegdraai van die Goddelike nie, maar ’n draai ná die ware Bron van liefde en deernis - ’n soeke na daardie suiwer pitkos wat karakter bou wanneer die uiterlike vorms en boksies van die tradisie te nou word vir ‘n soekende siel.

 

Kushner se volledige gedagte is dat niemand ons ooit ’n lewe vry van pyn beloof het nie, maar dat godsdiens en God ons die vermoë gee om ten spyte van die pyn betekenis te vind en die lewe steeds te vier. Dit blyk presies die pitkos te wees wat jy self oor al die jare in jou eie lewensreis gevind het.

 

Hierdie laaste gedeelte van rabbi Harold Kushner se teks loop uit op een van die mees deurtastende en treffendste slotsomme van die moderne geloofslewe. Dit verander die hele aard van die vraag, “Wanneer slegte dinge met goeie mense gebeur” van ’n teoretiese, filosofiese belydenis na ’n praktiese, lewende realiteit.

 

Dit sluit ook volmaak aan by jou eie lewensfilosofie - die soeke na pitkos - daardie kernwaarhede wat karakter bou en betekenis gee wanneer die uiterlike vorms en dogmas wegval.

 

Gebaseer op hierdie kragtige teks (uit Rabbi Harold S. Kushner se bekende siening oor lyding), verskuif die antwoord op die vraag "Wat is die nut van godsdiens?" heeltemal. Godsdiens is nie daar om rampe te verduidelik of te verhoed nie, maar om vir ons die krag en die gemeenskap te gee om dit te oorleef.

 

Hier is die spesifieke maniere hoe godsdiens en geloof tot nut is vir die mens:

· 1. Dit verseker ons dat ons nie alleen is nie

Die lewe beloof niemand 'n bestaan vry van pyn of teleurstelling nie. Die grootste nut van geloof is die belofte dat ons nie alleen in ons pyn is nie. Dit verbind ons aan 'n bron buite onsself en aan 'n gemeenskap van mense wat mekaar ondersteun sodat niemand verlate of geoordeel voel nie.

· 2. Dit is 'n bron van bonatuurlike krag en moed

Wanneer mense deur tragedies getref word wat hul eie kragte te bowe gaan, gee God die krag en deursettingsvermoë om dit te oorkom. Die teks wys uit dat godsdiens verklaar waarom gewone, selfs selfsugtige mense in tye van nood skielik onselfsugtig, dapper en heroïes kan optree - hulle kry daardie eienskappe van God.

· 3. Dit bevry ons van skuldgevoelens en die gevoel van verraad

Omdat God nie verantwoordelik is vir siektes, ongelukke of natuurrampe nie (wat die gevolg is van natuurwette en menslike vryheid van keuse), hoef ons nie verraai of gestraf te voel wanneer teëspoed toeslaan nie. Godsdiens stel ons in staat om ná God te draai vir hulp, met die wete dat Hy net so verontwaardig en bedroef is oor die onreg as ons.

 

· 4. Dit aktiveer ons morele kompas en medelye

Ons sin vir geregtigheid, ons woede oor onreg, en ons instinktiewe simpatie met vreemdelinge wat swaarkry, kom van God af. Deur godsdiens word God se medelye en toorn deur ménse geleef (soos dokters, verpleegsters en helpers), wat die sekerste bewys is van Sy werklikheid.

· 5. Dit gee ons die regte "wapens" om vorentoe te beweeg

Godsdiens help ons om op te hou vra: "Waarom het dit gebeur?" (waarop daar geen antwoord is nie) en die vraag te verander na: "Hoe gaan ek nou reageer?". Dit gee ons die uiteindelike gereedskap om die wêreld en God te vergewe dat die lewe nie perfek is nie.

 

 

 

 

GESINSGROEP 2001-10-24

Gisteraand was die gesinsgroep byeenkoms by ons, en toe Rinie vir my Sondag daarvan sê, het ek op die ingewing van die oomblik besluit om te praat oor die voorafgaande paar bladsye (DIT GLO EK), kom wat wil. Ek het nog altyd sterk gevoel oor dit waarin ek glo, maar omdat ek liberaal in my gedagtes is, het ek dit waarin ek werklik glo maar merendeels vir myself gehou. Juis ook omdat ek oor jare soveel weerstand daarteen van mense soos Joanie gekry het, het ek verwag om baie kritiek van veral Chris te kry oor my denke wat die New Age betref.

(“The New Age movement of the 70/80’s is a broad, decentralized spiritual and cultural phenomenon that emphasizes alternative approaches to spirituality, holistic health, and personal transformation by freely blending ancient mystical traditions with modern Western philosophies.”)

 

Om die minste te sê, was ek verbaas oor hulle reaksie. Dit was `n baie oop en lewendige gesprek,met veel meer begrip as kritiek. Dalk is dit tekenend van my eie lewensbenadering. Alhoewel ek baie sterk voel oor dit waarin en waarvan ek oor jare tot oortuiging gekom het, my geloof as jy wil, is ek nie uitgesproke daaroor nie. Ek glo daarin, maar dit was nog nooit deel van my om dit op ander mense af te forseer nie, juis omdat ek so sterk daarvoor voel dat dit elke mens se heilige reg is om self oor sy lewe en denke te besluit. Dit was lekker om te voel hulle gee vir my ruimte. 

 

Hoe wonderlik het God ons nie gemaak nie! Ons praat so maklik en gebruik mooi woorde oor die woorde self, nie oor die betekenis daarvan nie. Dieselfde argument van die beker en die water, mooi klinkend teenoor betekenis. Keer jouself in `n hoek vas, stoei met jouself. Ons gedagtes is so glibberig, moeilik om tot eerlikheid te dwing. Wat natuurlik behoort te wees, eerlikheid teenoor jouself, het in ons lewens ontaard in `n gestoei met `n kop vol gedagtes, wat ons van oral af optel. Die soeklig behoort genadeloos te val op hierdie ontduiking van onsself, om van aangesig to aangesig met onsself te kom. “We cannot stand ourselves.” Dalk wil ons eerder deur die spieël na die werklikheid kyk “because we are afraid we might be found lacking...” Is dit die rede hoekom ons so baie aandag aan voorkoms spandeer, hoekom dit belangriker is hoe ons vir andere lýk as hoe ons wérklik is. Solank ons tog net goed lýk, kan ons met baie ander dinge saamleef wat ons onder die kombers kan wegsteek.

 

Is hierdie soeke na onsself nie die soeke na God nie? As die wêreld binne ons koppe is, dan is God binne ons hart en ons gebeente. Is dit nie wat Hy belowe het toe Hy gesê het "Ek sal met julle wees, nou en vir altyd”? Of in kerklike taal die Heilige Gees?

 

 

2004-08-25

Christiaan het hom bekeer sowat 6 weke of 2 maande gelede, en is op eie versoek hierdie Sondag gedoop in die rivier bo in Bainskloof, volledige onderdompeling in hierdie yskoue winter rivierwater. Sy bekering het `n totale omwenteling gebring, ten goede, en tipies die intense mens wat hy is, borrel hy oor en wil almal vertel en hulle bekeer, veral lyk my vir my. 

 

My denke kom `n lang pad. Ek het ’n ondervinding gehad toe ek in Standerd 4 met die Pinkster byeenkomste in Umtata een aand opgestaan en gebid het – ek is alleen kerk toe. Ek kan niks onthou van wat ek gesê het nie, maar die gevoel wat ek gehad het, was van teen `n steil berg uitklim en dat ek bo in die sonlig uitkom met daardie gevoel van “elation”.

 

In 1961 as eerstejaarstudent in Pretoria het ek saam met maats na die Youth for Christ kerk gegaan, en is toe ook na een van hulle naweek-kampe, waar die tipiese oproep gekom het om vorentoe te kom en jou hart aan die Here te gee. Soos seker miljoene mense al gewonder het of hulle gehoor moet gee aan soortgelyke oproepe, het ek ook (nie vir die eerste keer in my lewe nie) getwyfel of ek moet opstaan. As gevolg van die geweldige spanning wat my vertolking van hierdie byeenkomste in my hart veroorsaak het, het ek uiters neerslagtig geword, soveel so dat die gevoel dat ek nikswerd is en tot niks in staat is nie my dae oorheers het, en ek selfs selfmoord gedagtes begin ontwikkel het. Na `n tyd het ek net besef ek moet hiervan wegkom, want my vertolking daarvan was besig om my oor `n afgrond te dryf.

 

Hierna het dit verskeie kere gebeur dat ek soms tot laatnag in diep gesprekke met vriende en familie was, o.a. Willem van der Merwe en sy vrou Marieta op hul plasie buite Brits, met Joanie (verskeie kere en ook in lang briefwisselings), asook `n intense gesprek met Rosa toe sy en Basie vir Mammie en Pappie gebring het om vir ons in Kraaifontein te kom kuier `n paar weke nadat ons getroud is. Dit het een aand op `n hewige uitval uitgeloop (foeitog, Mammie en Pappie het maar net doodstil sit en luister soos die gesprek in intensiteit toegeneem het). Soos met Willem en Marieta, het my gedagtewisseling met Rosa op die einde daarop uitgeloop, toe hulle my nie kon oortuig nie, dat Rosa vra of ek glo die Bybel is Gods Woord. Met ander woorde, as ek bevestigend antwoord, wil sy dit gebruik as `n fondament, netsoos Wiskunde gebou is op onder andere die aanname dat 1 + 1 = 2.

 

My antwoord het teruggegryp na `n artikel oor Prof “Pienk” Piet du Plessis. Hy was in Pappa se studentejare (1926-1929) hoogleraar aan die Teologiese Fakulteit in Stellenbosch, en was baie verlig, sy tyd ver vooruit. Die studente het blykbaar aan sy lippe gehang, maar die “establishment” was nie met sy standpunte geneë nie en hy is later uitgewerk. O.a. het hy gesê Die Bybel is nie Gods Woord nie, maar dit is wel daarin te vinde.(1932 in die Kaapse Hooggeregshof) Toe ek dit lees, was dit vir my asof daar `n lig opgaan, want ek het baie lank al probleme gehad met die vertolking, gegrond op Johannes se woorde in Openbaring 22:18-19, dat alles in die Bybel Gods Woord is, aangesien daar baie dele is wat bloot geskiedenis is, en dan nog herhalend daarby (o.a. die bou van die tabernakel. (Eks 25-40) Wat vir my Sy Woord is, is dit wat ek as pitkos sien, en daar is geweldig baie. Vir my gaan die lewe oor pitkos – dit wat vir my betekenis het, wat karakter bou. En dit vind ek nie net in die Bybel nie, maar in BAIE boeke wat karaktereienskappe soos liefde, opregtheid, deernis, moed, eerlikheid, standvastigheid, betroubaarheid en baie ander uitbou. Hierdie eienskappe word ook oral in die Bybel voorgehou. 

 

Op geestelike gebied vind ek geweldig aanklank by Harold Kushner, `n Joodse rabbi, met wie se denkwyse ek my byna oor alles vereenselwig. Hier is vertaalde uittreksels uit sy eerste boek. (1981)

 

 

 

 

When Bad Things Happen To Good People -

My Ongelukskind

 

                                                                                                                                    Harold S Kushner

 

 

1. WAAROM LY DIE REGVERDIGE?

(p14) Daar is net een vraag wat werklik saak maak: waarom gebeur slegte dinge met goeie mense? Die ongelukke van goeie mense is nie net 'n probleem vir die mense wat ly en vir hul families nie. Dit is 'n probleem vir almal wat in 'n regverdige en billike wêreld wil glo. En dit laat onvermydelik vrae ontstaan ​​oor die goedheid, die vriendelikheid en selfs die bestaan ​​van God.

 

(p18) Miskien as ons voor die era van massakommunikasie geleef het, sou ons hierdie tesis kon geglo het, soos baie intelligente mense van daardie eeue gedoen het. Dit was toe makliker om te glo. Jy moes minder gevalle ignoreer van slegte dinge wat met goeie mense gebeur het. 

 

Ons weet vandag te veel van die wêreld om dit te doen. Hoe kan enigiemand wat die name van Auschwitz en My Lai herken, die vraag van die wêreld se lyding durf beantwoord deur Jesaja (3:10) aan te haal: "Sê vir die regverdiges dat dit met hulle goed sal gaan"?

 

(p23) Helen se konstante moegheid is as veelvuldige sklerose gediagnoseer. "Waarom moet dit met my gebeur? Ek het probeer om 'n goeie mens te wees. Ek het 'n man en jong kinders wat my nodig het. Ek verdien dit nie. Waarom moet God my so laat ly?" Haar man het haar probeer troos: "Jy kan nie so praat nie. God moet Sy redes hê om dit te doen, en dit is nie vir ons om Hom te bevraagteken nie. Jy moet glo dat Hy 'n doel daarmee het".

 

(p27) My godsdienstige toewyding aan die hoogste waarde van 'n individuele lewe maak dit vir my moeilik om 'n antwoord te aanvaar wat geskandaliseer word deur 'n onskuldige persoon se pyn, wat menslike pyn goedkeur, omdat dit kwansuis bydra tot 'n algehele werk van estetiese waarde. As 'n menslike kunstenaar of werkgewer kinders laat ly sodat iets geweldig indrukwekkend of waardevol kon gebeur, sou ons hom in die tronk sit. Waarom moet ons God dan verskoon dat hy sulke onverdiende pyn veroorsaak, maak nie saak hoe wonderlik die uiteindelike resultaat mag wees nie?

 

(p32) Ons het almal al stories gelees van klein kindertjies wat net vir 'n oomblik ongesiens gelaat is en uit 'n venster of in 'n swembad geval het en gesterf het. Waarom laat God toe dat so iets met 'n onskuldige kind gebeur? Is dit om die ouers meer sensitief, meer deernisvol, meer waarderend vir die lewe en gesondheid te maak as gevolg van hul ervaring? Die prys is steeds te hoog, en die redenasie toon te min agting vir die waarde van 'n individuele lewe. 

 

(p34) Vra God nooit meer van ons as wat ons kan verduur nie? My ervaring is helaas anders. Ek het al gesien hoe mense swig onder die druk van ondraaglike tragedie. As God ons toets, moet Hy nou al weet dat baie van ons die toets druip. As Hy ons net laste gee wat ons kan dra, het ek te dikwels al gesien dat Hy verkeerde berekenings doen.

 

(p36) Aangesien ons nie seker kan wees van die lewe na die dood nie, sal dit goed wees om hierdie wêreld so ernstig as moontlik op te neem, ingeval dit die enigste een blyk te wees wat ons ooit sal hê, en hier na betekenis en geregtigheid te soek.

 

Al die reaksies op tragedie wat ons oorweeg het, het ten minste een ding in gemeen. Hulle neem almal aan dat God die oorsaak van ons lyding is, en hulle probeer verstaan ​​waarom God wil hê ons moet ly.

 

Miskien gebeur dit om ‘n ander rede as die wil van God. Kan dit wees dat God nie die slegte dinge veroorsaak wat met ons gebeur nie? Kan dit wees dat Hy nie uitsonder watter familie deur tragedie getref moet word nie, maar eerder dat Hy gereed staan ​​om ons te help om ons pyn te hanteer, as ons net verder as die gevoelens van skuld en woede wat ons van Hom skei, kon kom?

 

 

2. DIE STORIE VAN 'N MAN MET DIE NAAM JOB

(p45) Om die boek Job (diepgaande bestudeer deur Joodse rabbi’s) en die antwoord daarop te probeer verstaan, laat ons kennis neem van drie stellings wat almal in die boek, en die meeste van die lesers, graag wil glo:

 

· A. God is almagtig en veroorsaak alles wat in die wêreld gebeur. Niks gebeur sonder dat Hy dit wil nie.

 

· B. God is regverdig en billik, en staan ​​daarvoor dat mense kry wat hulle verdien, sodat die goeies voorspoedig is en die goddeloses gestraf word.

 

· C. Job is 'n goeie mens.

 

Solank Job gesond en welgesteld is, kan ons al drie stellings gelyktydig glo. Wanneer Job ly, het ons 'n probleem. Ons kan nie meer sin maak van al drie voorstelle saam nie. Ons kan nou slegs enige twee bevestig deur die derde te ontken.

 

Die outeur glo in God se goedheid en in Job se goedheid, en is bereid om sy geloof in stelling A prys te gee: dat God almagtig is. Slegte dinge gebeur met goeie mense in hierdie wêreld, maar dit is nie God wat dit wil hê nie. God wil hê dat mense kry wat hulle in die lewe verdien, maar Hy kan dit nie altyd reël nie. Ons sal ons tot God kan wend vir dinge wat Hy kan doen om ons te help, in plaas daarvan om vas te hou aan onrealistiese verwagtinge van Hom wat nooit sal gebeur nie.

 

 

3. SOMS IS DAAR GEEN REDE NIE

(p60) Gestel God het nie heeltemal klaargemaak teen sluitingstyd op die middag van die sesde dag nie? Gestel dat die Skepping, die proses om chaos met orde te vervang, steeds aan die gang is. 'n Willekeurige verskuiwing in weerpatrone veroorsaak te veel of te min reën oor 'n landbougebied, en 'n jaar se oes word vernietig. 'n Dronk bestuurder stuur sy motor oor die middellyn van die snelweg en bots met die groen Chevrolet in plaas van die rooi Ford vyftig voet verder weg. 'n Enjinbout breek op vlug 205 in plaas van op vlug 209, wat tragedie op een ewekansige groep gesinne eerder as 'n ander veroorsaak. Daar is geen boodskap in dit alles nie. Daar is geen rede waarom daardie spesifieke mense eerder as ander geteister moet word nie. Hierdie gebeure weerspieël nie God se keuses nie. Hulle gebeur lukraak, en willekeurigheid is 'n ander naam vir chaos.

 

(p63) Of dit mag wees dat God Sy werk van skepping eeue gelede voltooi het en die res aan ons oorgelaat het. Oorblywende chaos, toeval en ongeluk, dinge wat sonder rede gebeur, sal steeds met ons wees. In daardie geval sal ons eenvoudig moet leer om daarmee saam te leef, ondersteun en vertroos deur die wete dat die aardbewing en die ongeluk, soos die moord en die roof, nie die wil van God is nie.

 

 

4. GEEN UITSONDERINGS VIR GOEIE MENSE NIE

(p64) Ons vind bewys van God juis in die feit dat natuurwette nie verander nie. God het ons 'n wonderlike, presiese, ordelike wêreld gegee. Een van die dinge wat die wêreld draaglik maak, is die feit dat die natuurwette presies en betroubaar is, en altyd op dieselfde manier werk.

 

(p66) Natuurwette maak geen uitsonderings vir aangename mense nie. 'n Koeël het geen gewete nie, en ook nie 'n kwaadaardige gewas of 'n motor wat buite beheer raak nie. Dit is hoekom goeie mense siek word en net soveel seerkry as enigiemand anders. Ongeag watter stories ons oor Daniël of Jona in die Sondagskool geleer is, reik God nie af om die werking van natuurwette te onderbreek om die regverdiges teen skade te beskerm nie. God veroorsaak nie dat slegte dinge met goeie mense gebeur nie, en Hy kan ook nie keer dat slegte dinge met hulle gebeur nie.

 

Maar in 'n wêreld waarin ons almal onsterflike geeste in brose en kwesbare liggame besit, gee die God waarin ek glo krag en moed aan diegene wat, onregverdig en sonder hul eie skuld, pyn en die vrees vir die dood ly.

 

Al wat ons kan doen, is om te probeer om verder as die vraag "Waarom het dit gebeur?" uit te styg en die vraag te begin vra "Wat doen ek nou dat dit met my gebeur het?"

 

 

5. GOD LAA ONS RUIMTE OM MENS TE WEES

(p80) Een van die belangrikste dinge wat enige godsdiens ons kan leer, is wat dit beteken om mens te wees.

 

(p86) Dit is wat dit beteken om mens te wees - "na die beeld van God." Dit beteken om vry te wees om keuses te maak in plaas daarvan om te doen wat ons instinkte vir ons sê om te doen. Dit beteken om te weet dat sommige keuses goed is, en ander sleg is, en dit is ons taak om die verskil te ken.

 

Waarom gebeur slegte dinge dan met goeie mense? Een rede is dat ons menswees ons vry laat om mekaar seer te maak, en God kan ons nie keer sonder om die vryheid wat ons menslik maak, weg te neem nie.

 

Wanneer mense vra: "Waar was God in Auschwitz?", is my antwoord dat dit nie God was wat dit veroorsaak het nie. Dit is veroorsaak deur mense wat gekies het om wreed teenoor hul medemens te wees.

 

(p91) Die hoeksteen van my godsdienstige uitkyk is die oortuiging dat mense vry is om die rigting te kies wat hul lewe sal inslaan. Maar ek sal daarop aandring dat elke volwassene, ongeag hoe ongelukkig sy kinderjare was, vry is om self keuses oor sy lewe te maak.

 

(p93) Ek wil graag dink dat die angs wat ek voel, wanneer ek lees van die lyding van onskuldige mense, God se angs en God se medelye weerspieël, selfs al is Sy manier om pyn te voel anders as ons s'n. Ek wil graag dink dat Hy die bron is van my vermoë om simpatie en verontwaardiging te voel, en dat Hy en ek aan dieselfde kant is wanneer ons saam met die slagoffer staan ​​teen diegene wat hom wil seermaak.

 

 

6. GOD HELP DIEGENE WAT OPHOU OM HULSELF SEER TE MAAK

(p109) As ons die stukke van ons lewens wil kan optel en aanhou leef, moet ons oor die irrasionele gevoel kom dat elke ongeluk ons ​​skuld is, die direkte gevolg van ons foute of wangedrag. Ons is regtig nie so magtig nie. Nie alles wat in die wêreld gebeur, is ons toedoen nie.

 

(p115) Wat doen ons met ons woede wanneer ons seergemaak is? Die doel, as ons dit kan bereik, sou wees om kwaad te wees vir die situasie, eerder as vir onsself, of vir diegene wat dit dalk kon voorkom het, of naby ons is wat ons probeer help, of vir God wat dit laat gebeur het.

 

 

7. GOD KAN NIE ALLES DOEN NIE, MAAR HY KAN 'N PAAR BELANGRIKE DINGE DOEN

(p126) Die primêre doel van godsdiens op sy vroegste vlak was nie om mense in kontak met God te bring nie, maar om hulle met mekaar in kontak te bring. Godsdienstige rituele het mense geleer hoe om die ervarings van geboorte en rou, van kinders wat trou en ouers wat sterf, met hul bure te deel. Op dié manier sou die gemeenskap die vreugdevolste en vreesaanjaendste oomblikke van die lewe met mekaar kon deel. Niemand sou dit alleen hoef te trotseer nie.

 

Ek dink dis steeds wat godsdiens die beste doen. Ons moet ons vreugdes met ander mense deel, en ons het selfs meer nodig om ons vrese en ons hartseer te deel.

 

(p129) Maar mense wat bid vir moed, vir krag om die ondraaglike te verduur, vir die genade om te onthou wat hulle oor het in plaas van wat hulle verloor het, vind baie dikwels dat hul gebede verhoor word. Hulle ontdek dat hulle krag het, meer moed as wat hulle ooit geweet het hulleself het. Waar het hulle dit gekry? Ek wil graag dink dat hul gebede hulle gehelp het om daardie krag te vind.

 

(p136) Die noodlot, nie God nie, stuur vir ons die probleem. Ons vind versterking wat uit 'n bron buite onsself kom. En met die wete dat ons nie alleen is nie, dat God aan ons kant is, slaag ons daarin om aan te gaan.

 

 

8. WAT IS DAN DIE DOEL VAN GODSDIENS?

(p140) Ek glo in God. Ek erken Sy beperkings. Hy is beperk in wat Hy kan doen deur Sy natuurwette. Ek verloor soveel wanneer ek God vir daardie dinge blameer.

 

God veroorsaak nie ons ongelukke nie. Sommige word veroorsaak deur slegte geluk, sommige word veroorsaak deur slegte mense, en sommige is bloot 'n onvermydelike gevolg van ons menswees en sterflikheid, wat in 'n wêreld van onbuigsame natuurwette leef. Die pynlike dinge wat met ons gebeur, is nie strawwe vir ons wangedrag nie, en dit is ook geensins deel van 'n groot plan van God se kant nie. Omdat die tragedie nie God se wil is nie, hoef ons nie seergemaak of verraai te voel deur God wanneer tragedie toeslaan nie. Ons kan ons tot Hom wend vir hulp om dit te oorkom, juis omdat ons vir onsself kan sê dat God net so verontwaardig daaroor is as ons.

 

God inspireer mense om ander mense te help wat deur die lewe seergemaak is.

 

God mag dalk nie die ramp voorkom nie, maar Hy gee ons die krag en die deursettingsvermoë om dit te oorkom. Waar anders kry ons hierdie eienskappe wat ons nie voorheen gehad het nie? God help ons wanneer ons bo ons krag ly.

 

Is my gevoel van medelye vir die geteisterdes nie net 'n weerspieëling van die medelye wat Hy voel wanneer Hy die lyding van Sy skepsels sien nie? Ons reaksie op die lewe se onregverdigheid met simpatie en met regverdige verontwaardiging, is God se medelye en God se toorn wat deur ons werk, miskien die sekerste bewys van al God se werklikheid.

 

(p154) Daar is nie 'n antwoord op die vraag waarom slegte dinge met goeie mense gebeur nie, maar ons reaksie behoort te wees om die wêreld te vergewe omdat dit nie perfek is nie, om God te vergewe omdat Hy nie 'n beter wêreld gemaak het nie, om uit te reik na mense rondom ons, en om aan te hou lewe ten spyte van dit alles. Uiteindelik vertaal die vraag waarom slegte dinge met goeie mense gebeur, homself in 'n paar heel ander vrae, wat nie meer vra waarom iets gebeur het nie, maar vra hoe ons sal reageer, en wat ons van plan is om te doen noudat dit gebeur het. Jy sal kan erken dat die vermoë om te vergewe en die vermoë om lief te hê die wapens is wat God ons gegee het om ons in staat te stel om ten volle, dapper en betekenisvol in hierdie minder-as-perfekte wêreld te leef.

 

 

· 1. Die Skuif van Geloof: Van Almag na Teenwoordigheid

Kushner bely onomwonde: "I believe in God. But I do not believe the same things about Him that I did years ago." Dit is nie ’n verlies aan geloof nie, maar ’n loutering daarvan.

 

· ’n God met "beperkings": Deur te aanvaar dat God Homself vrywillig onderwerp aan die wette van Sy natuur en die morele vryheid van die mens, word God bevry van die beskuldiging dat Hy wreed of onregverdig is.

 

· Geen bose Plan nie: Tragedie is nie die "Wil van God" nie. Dit is nie ’n weggesteekte straf of ’n geheime bloudruk nie. Dit beteken dat wanneer die nood toeslaan, jy nie hoef te voel God het jou verraai nie. Jy hoef nie met Hom te baklei nie; jy kan na Hom hardloop vir skuiling, want God is net so diep bedroef en woedend oor die onreg as jy.

 

· 2. Waar is God dan? In die Mense

As God nie die ramp kan stop nie, waar sien ons Hom dan? Kushner gee ’n diep antwoord wat die menslike gees eer:

 

· In die onverwagte krag: God verskyn op die oomblik wanneer ons eie kragte opraak. Wanneer gewone mense skielik heldhaftig word, wanneer selfsugtige mense onbaatsugtig optree in ’n krisis, is dit die direkte werking van die Goddelike bron buite onsself.

 

· In ons eie morele kompas: Waar kom ons ingebore sin vir reg en verkeerd vandaan? Waarom voel ons diep simpatie met ’n vreemdeling aan die ander kant van die wêreld wat ly? Dit is God se eie deernis en regverdige woede wat deur ons harte pols. Ons reaksie op die wêreld se onreg is die beste bewys van Sy bestaan.

 

· 3. Die Finale Antwoord: Vergifnis en Voortgang

Op bladsy 154 bereik die boek sy absolute klimaks. Daar is nie ’n intellektuele antwoord op die waarom van lyding nie. Die antwoord lê in ons reaksie:

 

· "To forgive the world for not being perfect, to forgive God for not making a better world, to reach out to people around us, and to go on living despite of it all."

 

· Die wapens van die gees: Geloof beteken nie om te verstaan waarom die wêreld stukkend is nie. Geloof is om te kies om lief te hê en te vergewe ten spyte van die stukkendheid. Dit is die wapens wat ons gekry het om voluit, dapper en betekenisvol te lewe.

 

· Die regte vraag: Die vraag moet nooit wees: "Waarom het dit met my gebeur nie?" Die enigste vraag wat oorbly, is: "Nou dat dit gebeur het, wat gaan ek daaraan doen? Hoe gaan ek opstaan en vorentoe gaan?"

 

 

 

SLOTSOM: DIE GENADE VAN ’N OOP HAND

Hierdie bladsye wat jy op jou rekenaar bewaar en oordink het, wys die diep spore van jou eie binnereis. Dit verklaar waarom jy vir jou kinders en kleinkinders die ruimte gun om hulle eie pad te loop, en waarom jy met soveel deernis na die lewe kyk.

 

Dit is die uiteindelike pitkos - ’n riglyn wat nie vasklou aan die uiterlike "beker" van godsdiens nie, maar om die suiwer "water" van die lewe self in te drink. Dit verdien inderdaad sy plek as ’n hoeksteen in jou joernaal en die groter verhaal van jou lewe.

 

Aan die einde van hierdie binnereis gaan dit nie daaroor dat mens al die antwoorde op die lewe se groot "Waarom"-vrae gevind het nie. Geloof, soos jy dit vandag ken, is nie meer ’n kop vol ingewikkelde teologie of ’n transaksie waarmee jy probeer om veiligheid van God te koop nie. Dit is ’n diep, innerlike wete dat die wêreld volgens Sy eie natuurwette werk, dat slegte dinge met goeie mense gebeur, maar dat God nie die bron van ons pyn is nie; Hy is die een wat saam met ons in die stof sit en treur.

 

Kushner se woorde het jou finale anker geword: die ware kuns van die lewe is om die wêreld te vergewe dat dit nie perfek is nie, om God te vergewe dat Hy nie ’n makliker wêreld gemaak het nie, en om ten spyte van alles te kies om met moed, deernis en ’n oop hart voort te leef.

 

Vir jou kinders en kleinkinders wat hierdie skrywes eendag lees, laat jy nie ’n stel rigiede wette na nie. Jy laat vir hulle die ruimte om hul eie pad te loop en hul eie storms in die oë te kyk. Mag hulle, wanneer hul eie kragte opraak, die Goddelike krag binne-in hulself en in die mense rondom hulle ontdek. En mag hulle altyd onthou dat die belangrikste vraag nooit is: "Waarom het dit met my gebeur nie?", maar wel: "Nou dat dit gebeur het, hoe gaan ek opstaan en die lewe steeds vier?" Kortom: Die nut van godsdiens is dat dit vir ons die vermoë gee om lief te hê en te vergewe. Dit is die "wapens" wat God ons gee om ten volle, dapper en betekenisvol in 'n onregverdige wêreld te leef.

 

 
 
 

Comments


bottom of page